maandag 30 oktober 2017

Wandel mee door “The Big Easy”

New Orleans is een bruisende stad. Ontdek met mij (bij windstil weer) de wijk French Quarter, de muziek die hier klinkt en Mardi Gras. Met wat hete saus maken we het ‘lekker’ pittig.

New Orleans is gelegen aan de Mississippi River

New Orleans werd in 1718 gesticht door de Fransman Bienville, die de plaats vernoemde naar de hertog van Orléans. Vanwege z’n ligging aan een bocht in de Mississippi River werd de stad ook “Crescent City” genoemd en men spreekt ook over “The Big Easy”. De stad floreerde begin negentiende eeuw door de katoen- en slavenhandel. Nu is het een agglomeratie met zo’n 1,2 miljoen inwoners, de grootste stad van de staat Louisiana.

Straatbeeld, New Orleans

Decatur Street

Muziek
Wij gingen in New Orleans op zoek naar de muziek waaraan de stad zijn faam ontleent: gospel, dixieland, cajun, zydeco. Daarvoor moet je naar het centrum, naar French Quarter. Hier liepen we door straten als Chartres Street, Decatur Street en Toulouse Street.

Bourbon Street  
Bekijk mijn filmpje van het straatbeeld

Veel van deze straten waren inspiratie voor muziek, zoals “Bourbon Street Parade”:

Let's fly down or drive down
To New Orleans.
That city has pretty
Historic scenes.
I'll take you, parade you
Down Bourbon Street.
There's a lot of hot spots, you'll see lots of big shots,
Down on Bourbon Street.

Ik ken dit nummer in een uitvoering van de trompettist Louis Armstrong, naar wie het park aan de rand van French Quarter genoemd is (https://youtu.be/EuQPfZGVBus).

Bluesband “Raw Beans”, The Gazebo Cafe
“The House of the Rising Sun”

Om te beginnen: het is tot ’s avonds laat enorm druk in French Quarter. Nergens op onze reis troffen we zoveel mensen bij elkaar, een kleurrijk ‘gezelschap’. De levendigheid werd kracht bijgezet door enthousiaste straatbands.

Straatband

Vanuit de vele kroegen schalden rommelige rockbandjes. Tussen die cafés vonden we restaurants, nachtwinkeltjes en nachtclubs. Opmerkelijk is het ontbrekende van de verder alomtegenwoordige ketenrestaurants.

Gietijzeren balkon in New Orleans

Er zijn prachtige gevels, voorzien van prachtige gietijzeren balkons, die gestut worden door dunne pilaren die op de trottoirrand rusten. Andere gebouwen zijn opzichtig (of: afzichtelijk) versierd met voodoo-motieven: schedels, hele skeletten

In de Tropical Isle’s Bayou Club aan Bourbon St speelden achtereenvolgens twee cajun bandjes swamp music; muziek die ons verankerde in de streek waar wij ons bevonden (https://youtu.be/8IoORFR7LTU).

Door de hitte (overdag ruim 30 graden Celcius) was het er sowieso al broeierig. En hier wordt toegestaan wat in de rest van de Verenigde Staten streng verboden is, zoals het zichtbaar meedragen van alcoholhoudende dranken. Dit trekt een grote schare jongeren, die hier bij rockmuziek eens flink de beest uithangen – met weinig plaats voor gospel en dixieland. Dus naarmate de avond vorderde werd de sfeer steeds uitgelatener.  

Hannah’s Krewe of Seven Stars Parade
Het carnaval heet hier “Mardi Gras”: ‘vette dinsdag’. En hoewel Mobile, MS, claimt dat het daar ooit begon, heeft New Orleans hier een deel van zijn roem aan te danken. Wij waren er op het verkeerde moment, maar blijkbaar zijn er ook buiten het seizoen optochten die de sfeer van Mardi Gras oproepen. En daarvoor vielen we met de neus in de boter.

 
 


Hannah’s Krewe of Seven Stars Parade

We waren getuige van “Hannah’s Krewe of Seven Stars Parade”, een grote optocht met praalwagens, showbands en majorettes, dwars door het centrum. Een gebruik tijdens Mardi Gras en ook bij deze optocht is dat vanuit de praalwagens felgekleurde kralenkettingen worden gegooid. In no time liep de halve stad met kralen om de nek. Bekijk mijn filmpje van Hannah’s Krewe of Seven Stars Parade.

Ruime keuze aan pepersauzen

We doen er ook nog een pepertje bij
Onderweg naar New Orleans kwamen we in een winkeltje waar een heel assortiment pepersauzen werd aangeboden: Cow Pie, 5 Pepper, Getty Up To Go, Hotter Than Hot, Armadillo, Bombero, Reaper, enzovoort.

Pepper Palace, New Orleans

In de stad zelf bezochten we de speciaalzaak Pepper Palace. Hier werd in cadeauverpakking “The End” verkocht. Deze saus zou verboden moeten worden, zo scherp! Men had er ook de mierikswortelsaus “Nasal Napalm”.

Mcllhenny Company, Avery Island

De meest bekende pepersaus is Tabasco en wij bezochten de plaats waar dit wordt geproduceerd, 200 km ten westen van New Orleans: Avery Island, LA, vlakbij New Iberia.

De saus wordt hier, op een parkachtig terrein, omgeven door moeras, sinds 1868 geproduceerd door de McIlhenny Company. Voor fijnproevers – die hun smaakpapillen nog op orde hebben – zijn er verschillende smaken verkrijgbaar.  Zo kocht ik de “Family Reserve” – superfood, d.w.z. het voedt niet, maar het is wel super.

Van oorsprong is Tabasco een manier om zout (en pepertjes) tot waarde te brengen. Sinds 1791 werd zout gewonnen uit pekelbronnen en sinds 1862 uit een zoutmijn. In 1863, tijdens de Amerikaanse Burgeroorlog werd die zoutmijn verwoest. In dit verband kun je “Salt: A World History” (“Zout: een wereldgeschiedenis”) door Mark Kurlansky (2002) lezen.

Scoville-eenheden

Pepertjes en de sauzen die daarvan (en van azijn en zout) worden gemaakt, komen in verschillende sterktes. Voor die sterkte bestaat een objectieve schaal, die rekent in Scoville-eenheden. De sterkte van gewone Tabasco is ongeveer 30.000 eenheden, maar die van “The End” komt naar verluid overeen met pepperspray. En pepperspray is verboden – in Nederland tenminste.

Ga maar na, want dit zijn de stadia van “The End”:
  1. De voortekenen
  2. The End” proeven
  3. Snijdende pijn op de tong
  4. Spijt
  5. Paniek
  6. Proberen verlichting te vinden
  7. Keuzes in het leven heroverwegen
  8. Tweede golf van paniek
  9. Bereidheid om de vloer af te likken om de pijn te verlichten
  10. Overleven
  11. Zweren dit nooit meer te doen
  12. Deze ervaring delen.

Streetcar in New Orleans

Orkanen
Wie New Orleans vanuit het oosten nadert, kan zich voorstellen dat een orkaan hier heel wat schade kan aanrichten. Nog in de staat Mississippi werden we gewaarschuwd door borden: “Hurricane Evacuation Route”. En ik vond daar de folder “Hurricane Guide 2017” met een “Hurricane Evacuation Map”.
Highway 10 voert via een kilometerslang dubbel viaduct over het Lake Pontchartrain: water en moeras als brede middenberm, met in de verte hoge bruggen. Dit enorme meer, deze binnenzee, scheidt New Orleans ruwweg van het vasteland van Amerika. En voorzover die scheiding niet volledig is, bestaat dat ‘vasteland’ grotendeels uit moeras, dat bovendien door de grote Mississippi River wordt doorsneden.
Een week nadat wij in dat gebied waren kondigde de overheid maatregelen af vanwege een aanstormende orkaan. Ik begreep waarom Katrina in augustus 2005 zo rampzalig kon zijn (1.800 doden).

In herinnering aan de zanger en pianist Fats Domino, die afgelopen dinsdag in zijn geboortestad New Orleans overleed, hij werd 89 jaar. Door Katrina verloor hij zijn bezittingen, de Coast Guard redde zijn leven.  

Lees ook “Impressies van het diepe Zuiden”, meer over de Verenigde Staten in volgende blogposts.

maandag 23 oktober 2017

Impressies van het diepe Zuiden

Wij maakten dit najaar een reis door de Verenigde Staten. Een vakantie die als een ontdekkingstocht was opgezet door een land dat dagelijks in het nieuws is. Hoe gaat het daar? Hier enkele eerste indrukken.

 Katoenveld in Mississippi

Tijdens onze reis bezochten we acht staten in het zuidoosten van de Verenigde Staten. Directe aanleiding: een muziekfestival in Arkansas. Maar ook een verkenning van het leven in het diepe Zuiden. Hoe leven de mensen hier, hoe gaan ze met elkaar om? Hoe denken ze over hun president?

En zo maakten we een uitgebreide autoreis: door de bossen van Georgia, langs de hagelwitte stranden van Florida, door de kuststreek van Alabama, de katoenvelden van Mississippi en de moerassen van Louisiana, naar het muziekfestival in Arkansas en de steden van Tennessee en over de bergen van North Carolina.

Zuidoost-USA
Om te beginnen wat statistieken voor het algemene beeld.

Bevolkingsdichtheid (bewoners per vierkante kilometer)
Georgia (GA): 68
Florida (FL): 145
Alabama (AL): 37
Mississippi (MS): 24
Louisiana (LA): 41
Arkansas (AR): 22
Tennessee (TN): 61
North Carolina (NC): 79
Verenigde Staten: 33
Nederland: 413

Inkomen (dollar per huishouden, afgerond)
Georgia: $ 51 200
Florida: $ 49 400
Alabama: $ 44 800
Mississippi: $ 40 600
Louisiana: $ 45 700
Arkansas: $ 42 000
Tennessee: $ 47 300
North Carolina: $ 47 800
Verenigde Staten: $ 55 800
Verenigde Staten: $ 29 000 (per inwoner)
Nederland: $ 27 800 (per inwoner)

Zo gerekend zijn Mississippi en Arkansas, en eigenlijk vrijwel heel Zuidoost-USA, de armste staten van de Verenigde Staten.

Levensverwachting (jaren, afgerond)
Georgia: 77
Florida: 79
Alabama: 75
Mississippi: 75
Louisiana: 76
Arkansas: 76
Tennessee: 76
North Carolina: 78
Verenigde Staten: 79
Nederland: 82

In de Verenigde Staten ligt de levensverwachting het laagst in de staten Mississippi en Alabama.

Politieke gezindheid
In heel Zuidoost-USA, dus ook in de genoemde staten, won Donald Trump vorig jaar de presidentsverkiezingen.  

Armoede troef
Je kunt die statistieken ook overslaan en al rijdende uit de auto waarnemen dat armoede hier troef is. Terwijl je door een van de rijkste landen op aarde rijdt, zie je op het platteland en in de dorpen en steden overal het verval. De romans van Erskine Caldwell komen in mijn gedachten, “Tobacco Road” en “God’s Little Acre”, ook al zijn die boeken al tachtig jaar oud. Soms denk je: “oude glorie”, soms vraag je je af of hier ooit enige vorm van glorie was.

In een land waar alles draait om eigen verantwoordelijkheid en waar de rol van de overheid bij voorkeur zo klein mogelijk dient te zijn, laten de effecten van de armoede zich raden. Wie arm is, is (waarschijnlijk) lager opgeleid, heeft minder toegang tot de rechtspraak, is minder snel geneigd om te gaan stemmen en is vaker zwart dan blank.

Amerikanen en de wet
Wat betreft die eigen verantwoordelijkheid: bij het inrijden van een volgende staat zien we telkens de borden: “Buckle up – It’s the law”. Kennelijk is de redenatie: waarom zou ik een gordel dragen, op wiens gezag? Welnu, de wet schrijft dat voor. En in de metro van Atlanta, GA, klonk via de intercom regelmatig dat “federal legislation requires” dat je je stoel aan ouderen moet afstaan. Dus niet uit goed fatsoen.

En wat betreft toegang tot de rechtspraak: langs de snelwegen zagen we veel billboards en vele daarvan waren in de trant van: “Injury, call …” …de dokter? Nee, een jurist! Waar in Nederland verzekeringsmaatschappijen doorgaans vlot uitbetalen, moet daar in VS blijkbaar een jurist aan te pas komen. En die doet dat niet voor niets.

En zeg niet dat je niet gewaarschuwd bent, want een vuilniscontainer op straat droeg het opschrift: “Not for public use. Any unauthorized person using this container will be PROSECUTED”.
Gelukkig vonden we in de buurt een prullenbak.

En over de verhoudingen tussen blank en zwart kan ik een aparte blogpost schrijven.

Een eenvoudige doch (zeer) voedzame maaltijd
Beperkte middelen hebben blijkbaar invloed op de levensverwachting, zeker in combinatie met de Amerikaanse eetcultuur. Inderdaad, veel Amerikanen leiden aan overgewicht en als gevolg daarvan is de gemiddelde levensverwachting van de Amerikanen afgelopen jaar gedaald.
We ondervonden het zelf: het vergt aandacht om niet teveel calorieën binnen te krijgen, zeker als je bent aangewezen op ketenrestaurants.

Ontbijt in Super 8, College Park, GA

Neem nou het ontbijt in ons eerste hotel, een Super 8 nabij Atlanta – toegegeven, niet meteen de beste hotelketen in de VS. Hier werden wegwerpbestek en -servies aangereikt, maar dat gold ook voor onze latere hotels. En het enige levensmiddel dat geen overmaat aan suiker bevatte, was een appel – en een beker koffie. Het afbakken van wafels of bagels is een optie om het ontbijt vorm te geven. Daarvoor staan speciale wafelijzers resp. broodroosters ter beschikking. De wafels werden op smaak gebracht met ahornsiroop of iets dergelijks.

In het hotel in Cherokee, NC, werden we voor het ontbijt verwezen naar Peter’s Pancakes & Waffles. De eerste keuze op de menukaart: “All American Pancakes: 3 big ones, $ 6.90. With bacon, sausage, ham or corned beef hash, butter, syrup, honey, $ 8.99”.
Bij wie rijkelijk toetast vliegen de koolhydraten naar binnen!

Een pizza bij de Pizza Hut in Panama City Beach – “Daar moet je ook niet gaan eten,” hoor ik je denken – sloeg alles. Ik dacht dat die met kip hartig zou zijn, maar dat viel tegen toen bleek dat deze pizza was voorzien van barbecuesaus… en die saus was mierzoet. Zo werd een veelbelovende pizza vakkundig verpest.

Zelfs de melk smaakt zoet. Geen wonder, want men declareert 11 gram suiker per 100 gram melk, tegenover 5 gram in Nederland. Daarbij de claim dat er geen suiker is toegevoegd.

En daarmee raken we –vrees ik – aan een belangrijke reden van de obesitas: onkunde. Teveel Amerikanen staan niet stil bij wat ze eten. De tv-reclames vertellen hen dat ze verantwoorde keuzes maken. En met de armoede in beeld komen we aan een tweede reden: junk food is goedkoop en ruimschoots voorhanden; gezond, vers voedsel is duur en niet overal verkrijgbaar.

Ruby Tuesday, College Park, GA

Overigens was de Ruby Tuesday-vestiging nabij Atlanta een verademing: lekkere gerechten en een verrassend goede saladebar.

“You’ve Entered GUN COUNTRY”

Wapengekletter
Het had mij niet verbaasd als ik Amerikanen met een wapen had zien rondlopen. Alleen al de ruime keuze aan holsters in een lederwarenwinkel in Cherokee, NC, gaf daartoe aanleiding.

Hier moet je je pistool in de auto laten liggen

Maar ik zag alleen personen die vanwege hun functie bewapend waren. En op veel openbare plaatsen wordt het dragen van wapens verboden. Wel zag ik pandjeshuizen met het opschrift “We Buy, Pawn & Sell Firearms”.

Uit het tijdschriftenrek van de supermarkt

Terwijl wij rondreisden schoot een idioot in Las Vegas tientallen mensen dood.

Verhuizer van huizen
Bij een van onze eerste hotels spraken we een bruingebrande, wat oudere man, die een verhuisbedrijf bleek te hebben. Niet van inboedel, maar van huizen. Zijn slogan: “We move what you live in”.
Hij beweerde dat dat hij zelfs het hotel kon verhuizen. “Toch niet vannacht?” vroeg ik voor de zekerheid. Maar het bleek een maand voorbereiding te kosten. Ik stelde voor om het Witte Huis te verhuizen. Ook dat bleek lastig, want: “They won’t let us near.

Tijdens het vervolg van onze reis zagen we regelmatig vrachtwagens met “Oversized Load” en dan dachten we aan hem terug.

Concert Rodney Block, King Biscuit Blues Festival, Helena, AR

De muziek van het Zuiden
Zou het hierbij zijn gebleven, dan was het alsnog een ‘stomme’ reis (in de zin van: geluidloos) geworden, maar gelukkig werd onze reis rijkelijk gekruid met muziek. Sterker nog, we zochten die muziek op in een poging om nader kennis te maken met het gebied waar we doorheen trokken. En we vonden die muziek: cajun en zydeco in de kroegen van New Orleans, blues op het festival van Helena, rock van straatbands in Memphis, country in cafés in Nashville tot en met de traditionele muziek van de Cherokee Indians. Onmiskenbaar heeft de armoede aan het ontstaan van deze muziek bijgedragen.

Meer over de Verenigde Staten in volgende blogposts.